Mặc dù có chung nguồn gốc lịch sử (đàn tranh Việt Nam được du nhập và tiếp biến từ đàn tranh Trung Quốc qua nhiều thế kỷ), đàn tranh Việt Nam và đàn cổ tranh Trung Quốc (Guzheng) đã trải qua quá trình phát triển độc lập để phù hợp với văn hóa và gu thẩm mỹ riêng của mỗi quốc gia.
Đàn tranh Việt Nam:
Chiều dài ngắn hơn, dao động khoảng 110cm đến 120cm.
Truyền thống có 16 dây (thập lục huyền cầm), ngày nay có thêm các biến thể 17, 19 dây để mở rộng âm vực.
Đàn cổ tranh Trung Quốc (Guzheng):
Kích thước lớn và dài hơn, chuẩn hiện đại thường dài khoảng 1,63m.
Phổ biến nhất là loại 21 dây (ngoài ra còn có các loại 23, 25 dây), giúp dải âm rộng và trầm ấm hơn.
Đàn tranh Việt Nam:
Các trục đàn (chốt vặn) để lên dây nằm lộ thiên ngay trên mặt đàn (thường ở phía đầu phải hoặc đầu lớn tùy thiết kế, nằm cùng phía với dãy nhạn).
Đàn cổ tranh Trung Quốc (Guzheng):
Các trục lên dây được thiết kế nằm ẩn/giấu bên trong một hốc (hộp) ở đầu đàn, giúp bề mặt đàn trông liền mạch, gọn gàng và mang tính thẩm mỹ cao hơn. Khi chỉnh dây, người chơi phải dùng một chiếc cần quay chuyên dụng mở nắp hốc để vặn.
Đàn tranh Việt Nam:
Thường chỉ dùng 3 móng cho tay phải (ngón cái, trỏ, giữa).
Móng thường làm bằng inox, sừng hoặc đồi mồi, thiết kế dạng khuôn vòng tròn có sẵn để đeo trực tiếp vào ngón tay mà không cần dùng băng dính.
Đàn cổ tranh Trung Quốc (Guzheng):
Thường dùng từ 4 đến 8 móng (đeo cho cả tay phải và đôi khi cả tay trái).
Móng làm bằng nhựa hoặc đồi mồi, khi chơi phải dùng băng keo vải y tế để dán và quấn cố định móng vào các đầu ngón tay.
Đàn tranh Việt Nam:
Dây đàn mỏng hơn (làm bằng kim loại, dây cước hoặc tơ).
Kỹ thuật tay trái đóng vai trò tối quan trọng (nhấn, nhún, rung, mổ) để tạo ra các luyến láy rất đặc trưng mang hơi hướng ngũ cung của nhạc cổ truyền Việt Nam (Ca Huế, Đờn ca tài tử, Chèo, Cải lương). Lực gảy tay phải mềm mại, thanh thoát.
Đàn cổ tranh Trung Quốc (Guzheng):
Dây đàn thường là dây thép lõi bọc nylon dẻo, căng và dày hơn, tạo lực cản lớn hơn.
Kỹ thuật chơi Guzheng hiện đại rất mạnh mẽ, sử dụng cả hai tay với nhiều hợp âm dày, tốc độ nhanh, kỹ thuật gảy móc sâu và rộng, thích hợp cho cả nhạc truyền thống lẫn các bản nhạc hiện đại, nhạc phim, C-pop hoành tráng.
Đàn tranh Việt Nam: Âm thanh trong trẻo, sáng, thanh nhã, gợi nhắc đến khung cảnh đồng quê thanh bình, tiếng suối reo hoặc nỗi niềm tâm sự da diết trong các làn điệu dân ca.
Đàn cổ tranh Trung Quốc: Âm thanh vang rộng, trầm ấm, có độ sâu và uy lực hơn nhờ số lượng dây lớn và hộp đàn cộng hưởng lớn.
Tóm lại: Nếu bạn yêu thích âm hưởng dân gian truyền thống mộc mạc, sâu lắng của Việt Nam (như Nhã nhạc, Cải lương, Tài tử) thì đàn tranh Việt Nam là lựa chọn gắn bó. Ngược lại, nếu bạn ấn tượng với phong cách biểu diễn hoành tráng, các bản nhạc phim Trung Quốc dồn dập, hiện đại với quy mô lớn thì Guzheng sẽ đáp ứng tốt hơn.
———————-
Hệ thống Daykemtainha.vn chuyên sắp xếp gia sư dạy kèm tại nhà: piano organ guitar violin trống kèn sáo … Mỗi gia sư chuyên từng bộ môn.
Cần giải đáp thắc mắc bạn có thể liên hệ Hotline/ zalo: 090 333 1985 – 09 87 87 0217.
